Wat gebeurde er in 1895?

De aanleiding voor deze voorstelling was dat in 1895 bekendgemaakt werd dat koningin-regentes Emma en kroonprinses Wilhelmina een meerdaags bezoek aan Drenthe zouden brengen. Op de laatste dag, zaterdag 7 september, stond een rijtoer van Assen naar Rolde gepland, waarbij onder meer een bezoek aan de hunebedden bij Rolde op het programma stond.

Rijksarchivaris Gratama had toen een idee. In de Balloërkuil bij Rolde wilde hij een oude Germaanse rechtszitting na laten spelen voor de bezoekende Oranjes.

Theodgrim, zoon van Aldgrim, stond terecht omdat hij in 734 met Karel Martel te Irnsum tegen de Friezen en Drenten gestreden zou hebben. Daarmee had hij zijn volk verraden. De Drenten riepen hem nu dus te Rolde ter verantwoording.

Op het toneel zat in het midden de rechter die de vergadering leidde. Naast hem zaten op banken zijn bijzitters en daarachter bevond zich het volk.

Tijdens het proces werd de beklaagde schuldig bevonden en door zijn bloedverwanten uit het familieverband geworpen. De rechter verklaarde hem hierop vogelvrij.

Toen betrad onverwachts de zieneres Irmingarde de gerechtsplaats en voorspelde dat in een ver verschiet deze landen één en onverdeeld zouden worden bestuurd door een zachte vrouwenhand.  Emma en Wilhelmina lieten zich dit vanzelfsprekend welgevallen!

Ondanks dat het regende zal ieder zich vermaakt hebben en de foto’s en tekeningen die van de voorstelling gemaakt zijn, tonen een prachtig spektakel. De intree voor het publiek bedroeg overigens een gulden. Destijds een fors bedrag!